Dobre przygotowanie do saunowania to połowa sukcesu. Na szczęście nie jest ono tak trudne. Niezależnie czy chodzisz do stałej sauny, czy korzystasz z mobilnej na imprezie, zasady są podobne – ale są też specyficzne wyzwania związane z grupą, imprezą czy lokalizacją. Poniżej pełny przewodnik, krok po kroku.
Faza przedsesyjna: kilka godzin wcześniej
Nawodnienie to fundament. Idealnie, 1-2 godziny przed sauną zacznij pić wodę, ale bez przesady. Litr wody rozprowadzony przez godzinę to dobre tempo; zbyt wiele jednorazowo wiąże się z dyskomfortem w saunie. Jeśli lubisz herbatkę – ziołowa jest lepsza od silnej kawy czy czarnej herbaty, które mogą nasilić bicie serca.
Posiłek powinien być lekki i spożyty 1,5–2 godziny przed sauną. Ciężka kolacja bezpośrednio przed sesją może powodować dyskomfort, ociężałość, zawroty głowy czy nudności. Idealnie: lekka kanapka, owoce czy jogurt. Unikaj dużych ilości tłuszczu lub cukru przed sesją.
Alkohol i papierosy – jeśli to impreza, może być pokusa. Ale kombinacja alkoholu i sauny to recepta na odwodnienie, zawroty głowy, krótkie utraty przytomności, a nawet arytmie serca. Jeśli chcesz pić, zrób to POTEM, a nie wcześniej. Tytoń zawęża naczynia i zwiększa ryzyko sercowe.
Relaksacja przedsesyjna – jeśli to możliwe, spędź 15-30 minut na rzeczywistym relaksie przed wejściem. Nie biegnij do sauny od razu po intensywnym treningu – daj sobie 30-60 minut odpoczynku.
Przygotowanie higieniczne
Prysznic przed sauną – krótki, lekki prysznic zmywa pot z poprzedniej aktywności, kosmetyki, dezodorant i zanieczyszczenia. To nie tylko kwestia higieny (wszyscy pocą się w saunie, ale dobrze zacząć od czystego ciała), ale także komfortu – czystsze ciało pocić się będzie efektywniej.
Ręczniki i klapki – powinieneś mieć przynajmiej 2 ręczniki: jeden do siedzenia na drewnianych ławach (każda część ciała powinna być na ręczniku i nie powinna dotykać bezpośrednio drewniany elementów sauny), drugi do osuszenia się między sesjami. Na zewnątrz sauny poruszaj się w klapkach.
Strój – w tradycyjnej fińskiej saunie ludzie saunują nago z ręcznikiem do siedzenia. W saunie mobilnej rekomendujemy zasady prawidłowego saunowania. Jeśli nie czujesz się komfortowo możesz założyć strój kąpielowy, jednak pamiętaj że są wykonane syntetycznych materiałów. Mogą też posiadać metalowe elementy, które parzą czy plastikowe, które mogą się stopić.
Biżuteria – ściągnij wszystkie metalowe elementy – łańcuszki, kolczyki, piercing, pierścionki, obrączki, zegarki zostaw w bezpiecznym miejscu.
Podczas sesji saunowania
Pełna sesja saunowania składa się z wejścia do sauny i odpoczynku poza sauną z nawadnianiem organizmu. Zazwyczaj powtarzamy 3-4 sesje saunowania.
Czas i temperatura – typowa sesja saunowania to:
- Wejście do sauny w temperaturze około 70-80°C dla pierwszego razu, następne wejścia 90-110°C,
- Siedź spokojnie przez 5-12 minut,
- Jeśli czujesz się komfortowo – mogą być chwile bardziej intensywne (wyższa półka = wyższa temperatura) lub dłuższe do 20 minut.
- Jeśli czujesz żar, dyskomfort czy lekkie zawroty – wychodzisz i odpoczywasz poza sauną!
Oddychanie i relaksacja – wiele osób wstrzymuje oddech w gorącym powietrzu. Zamiast tego: oddychaj normalnie, powolne głębokie oddechy przez nos, wydychaj przez usta. Poddaj się ciepłu – nie walcz z nim.
Polewanie kamieni wodą – löyly – to tradycyjnie fińskie, ale intensywne. Jeśli jest dostępny ceber z wodą, niektórzy lubią „löyly”, czyli polewanie wodą na gorących kamieni. To podnosi wilgotność, tworzy intensywną parę, która wzmacnia uczucie gorąca. Pamiętaj! Powoli polewaj kamienie wodą.
Faza schładzania – równie ważna jak sama sauna
Pierwsza sesja: wyjście i ochłodzenie ciała – po 5-12 minutach wychodzisz. Przystań na chwilę na świeżym powietrzu. Wejdź do wody, jeśli jest dostępny basen, zimna balia czy jezioro – zimne zanurzenie jest niesamowite, ale STOPNIOWO. Nie skacz od razu. Jeśli jesteś w grupie na imprezie, zimny prysznic lub parę minut czekania na powietrzu to wystarczy.
Odpoczynek – usiądź na leżaku lub czymś miękkim, powoli pij wodę, pozwól ciału powrócić do normalnej temperatury. To zajmuje 10-15 minut.
Druga sesja – jeśli czujesz się dobrze, możesz wrócić do sauny na drugą sesjeę. Ta druga może być krótsza – 8-10 minut.
Trzecia sesja, czwarta sesja (opcjonalnie) – niektórzy robią trzecią i czwartą sesję, ale dla większości dwie-trzy sesje są wystarczające.
Specyfika grupy i sauny mobilnej
W mobilnej saunie podczas saunowania:
- Ustal kolejność – jeśli jest Was więcej, aby w sauna nie była przepełniona, ustal, kto kiedy wchodzi.
- Informuj organizatora – jeśli coś czujesz (zawroty, dyskomfort) powiedz to osobie odpowiedzialnej za saunę.
- Szanuj wszystkich – sauny są miejscem intymnym i wszyscy chcą czuć się komfortowo. Respekt do innych jest fundamentem dobrej zabawy.
- Woda i napoje – upewnij się, że przygotowałeś czystą wodę lub soki owocowe do picia między sesjami – 2 litry na osobę powinno w zupełności wystarczyć.
Sygnały, że trzeba przerwać sesje
Zawsze słuchaj swojego ciała. Przerwij, jeśli czujesz:
- Silne zawroty głowy,
- Nudności lub omdlenia,
- Ból w klatce piersiowej lub arytmie (szybkie, nieregularne bicie serca),
- Intensywne uczucie zadyszki,
- Mroczki przed oczami,
- Panikę lub lęk.
Oraz poinformuj osobę odpowiedzialną za saunę o swoich objawach.
To nie jest „wytrzymywanie na siłę” czy zawody „kto dłużej wytrzyma” – to jest słuchanie swojego ciała.
Po całej sesji saunowania
Po zakończeniu saunowania i ochłodzeniu organizmu, oszusz ciało i się ubierz. Sprawdź czy ogień w piecu wygasł. Pamiętaj również o:
Hydratacja – pij wodę lub napój elektrolitowy (słona woda, np. z cytryną i solą) przez następne kilka godzin.
Posiłek – lekki posiłek (źródło węglowodanów i proteiny) godzinę po saunie jest idealny dla regeneracji.
Sen – wieczorem powinieneś spać lepiej; sauna to doskonały sposób na przygotowanie ciała do głębokich snów.
Sauna mobilna to doświadczenie i przeżycie. Prawidłowe przygotowanie sprawi, że będzie to moment, na który będziesz chciał powtórzyć.